تاثیر منابع استرس زای سازمانی بر استرس شغلی کارکنان چیست؟ بررسی موردی کارکنان شرکت گاز - بهینگی

تاثیر منابع استرس زای سازمانی بر استرس شغلی کارکنان چیست؟ بررسی موردی کارکنان شرکت گاز

126
0
اشتراک گذاری :
تاثیر منابع استرس زای سازمانی بر استرس شغلی کارکنان چیست؟ بررسی موردی کارکنان شرکت گاز

استرس شغلی چیست، چگونه ایجاد می شود و چه پیامدهایی دارد؟

انسان ها بخش زیادی از عمر خود را مشغول به کارند و بسیاری از روابط اجتماعی آن ها در محیط های کاری به وجود می آید. شرایط فیزیکی نامناسب محیط کار، عدم تناسب انتظارات و خواسته های سازمان با شرایط فرد، سنتی بودن سلسه مراتب اختیارات، روابط نامناسب کارکنان با هم و ابهام شغلی باعث می شوند که فرصت بروز خلاقیت، تصمیم گیری و تدبیر به فرد دست ندهد و وی دچار استرس شود.

در فردی که با این پدیده مواجه می شود با مواردی نظیر کاهش تصمیم گیری های درست و به موقع، کاهش مهارت و تعهد، نارضایتی از کار، عدم کفایت، افسردگی، کاهش ارزش های شغلی، بیزاری و خستگی از کار، غیبت، تاخیر، مرخصی های استعلاجی و در نهایت کاهش کیفیت خدمات ارائه شده و کاهش کارایی روبرو هستیم. تقریبا در همه مشاغل با استرس مواجه هستیم منتها میزان و عوامل آن با هم تفاوت دارد.

منابع استرس زای سازمانی کدامند؟

به عقیده برخی محققان، علل استرس، به دو دسته علل درون سازمانی و علل برون سازمانی قابل تقسیم است. از جمله افرادی که به بررسی منابع سازمانی استرس پرداختند مک کای و همکارانش (۲۰۰۴) بودند که تحقیقات آن ها به شناسایی منابع استرس زای سازمانی زیر انجامید:

  1. انتظارات سازمانی
  2. اختیارات
  3. حمایت مسئولین
  4. حمایت همکاران
  5. ارتباطات
  6. ویژگی های نقش
  7. تغییرات کاری
  8. محیط فیزیکی

عده ای از صاحبنظران بر این باورند که علاوه بر عوامل سازمانی، عوامل فردی (سن، سابقه خدمت، جنسیت، وضعیت تاهل و سطح تحصیلات) نیز در ایجاد استرس شغلی موثرند.

تاثیر منابع استرس زای سازمانی بر استرس شغلی کارکنان چیست؟ بررسی موردی کارکنان شرکت گازرابطه منابع استرس زای سازمانی با استرس شغلی

هر چه منابع استرس زای سازمانی پررنگ تر جلوه کنند، میزان استرس شغلی در کارکنان نیز بیشتر می شود و با کاهش کارایی بیشتری روبرو می شویم که این در راستای اهداف سازمان نیست و ضررهای مهمی برای آن در بر دارد. استرس شغلی در بسیاری از کشورهای پیشرفته سالیانه چندین میلیارد دلار ضرر اقتصادی به بار می آورد. به این سبب از تحقیق فرشیده ضامنی، حمیدرضا غضفری و حامد محمدی(۱۳۹۱) کمک گرفته ایم تا به ارتباط میان هر یک از منابع استرس زای سازمانی با استرس شغلی پی ببریم. این مقاله که به مطالعه موردی کارکنان شرکت گاز پرداخته، از این آدرس قابل دریافت می باشد.

 فرضیه ها درباره ارتباط منابع استرس زای سازمانی با استرس شغلی کارکنان

هشت فرضیه که در تحقیق مذکور [مطالعه موردی شرکت گاز] به بررسی آن ها پرداخته شده عبارتند از:

  1. بین انتظارات سازمانی با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  2. بین اختیارات با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  3. بین حمایت مسئولین با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  4. بین حمایت همکاران با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  5. بین ارتباطات با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  6. بین ویژگی های نقش با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  7. بین تغییرات با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟
  8. بین محیط فیزیکی با استرس شغلی کارکنان رابطه وجود دارد؟

در این تحقیق در پی یافتن راهکارهایی برای کاهش استرس شغلی کارکنان و بهبود عملکرد آنان در آینده هستیم.

جمع آوری اطلاعات منابع استرس زای سازمانی و استرس شغلی کارکنان شرکت گاز

بدین منظور از دو پرسشنامه استفاده شده است. یکی پرسشنامه استاندارد شده تعیین منابع استرس شغلی، تدوین شده سازمان ایمنی و بهداشت انگستان (HSE)، که به ۱۸ زبان زنده دنیا ترجمه شده و در سایت اینترنتی این سازمان قرار گرفته است. روایی این پرسشنامه در کشورهای مختلف اروپایی، آمریکایی، آفریقایی و آسیایی مورد ارزیابی و تایید واقع شده است. پایایی آن نیز توسط سازنده ش به دست آمده که ایران هم آن را تایید کرده است. در این پرسشنامه هشت منبع استرس زای سازمانی بررسی می شود.

پرسشنامه ی دیگر جهت اندازه گیری میزان استرس شغلی در کارکنان به کار گرفته شده است. پس از اندازه گیری، جهت تجزیه و تحلیل داده ها از جداول توزیع فراوانی، درصد ها و آمار استنباطی استفاده شده است. روایی آن به تایید مختصصان رسیده است.

جامعه آماری

جامعه آماری این تحقیق، تمامی کارکنان شرکت گاز مازندران(۴۲۳ نفر) را در بر می گیرد. با توجه به جدول کرجسی و مورگان از ۲۰۵ نفر از آن ها به صورت تصادفی طبقه ای(بر حسب نواحی جغرافیایی) استفاده شده است. ۶% افراد انتخاب شده آملی، ۹% بابلی، ۸% بهشهری، ۴% تنکابنی، ۶% قائم شهری، ۳% نوشهری و ۶۴% از اداره استان و شهرستان ساری بوده اند که ۸۳٫۸% از انها مرد و ۱۶٫۲% زن بوده است. در مجموع ۵۴٫۴% از افراد مدرک فوق دیپلم و پایین تر، %۴۱٫۹ مدرک لیسانس و ۳٫۷% مدرک فوق لیسانس داشته اند و در چهار رشته شغلی بهره برداری(۵۱٫۵%)، مهندسی(۱۳٫۲%)، پشتیبانی و مالی(۱۵٫۴%) و ستادی(۱۹٫۹%) مشغول به کار بوده اند.

تاثیر منابع استرس زای سازمانی بر استرس شغلی کارکنان چیست؟ بررسی موردی کارکنان شرکت گاز

نتایج به دست آمده

بنا به نتایج به دست آمده از مطالعه موردی کارکنان شرکت گاز مازندران، آن دسته ازمنابع استرس زای سازمانی که دارای ارتباط مثبت و معنی دار با استرس شغلی کارکنان هستند عبارتند از: انتظارات سازمان، حمایت مسئولین، حمایت کارکنان، ارتباطات، ویژگی های نقش  و تغییرات کاری.

از بین هشت منبع استرس زای سازمانی دو عامل اختیارات و محیط فیزیکی با استرس شغلی رابطه ای ندارند.

پیشنهادات

  • برگزاری کارگاه های آموزش روابط انسانی برای مدیران و کارکنان به منظور آموزش اصول ارتباطی
  • مشارکت کارکنان در تصمیم گیری های مرتبط با شغلشان
  • تفویض اختیار کارکنان توسط مدیران، متناسب با سطح توانایی و مسئولیت پذیری آن ها
  • ایجاد سیستم مشاوره ای برای مشورت و هم اندیشی در رابطه با مسائل شغلی
  • فراهم کردن شرایط صحبت با سرپرستان در ارتباط با مشکلات کار
  • برگزاری کارگاه های آشنایی افراد با قوانین و مقررات کار
  • ایجاد سیستم ارزیابی عملکرد عادلانه و سیستم تشویقی
  • آگاه سازی افراد از اولویت های کاری و سیاست های سازمان
  • برگزاری کارگاه های آموزش مهارت های شغلی
  • برنامه ریزی جلسات منظم توسط مدیران برای صحبت کردن راجع به فشارهای کاری
  • ایجاد سیستم نظارت حمایتی برای شناسایی و حل مشکلات کارکنان به کمک خودشان
با گوشی اسکن کنید
"یک ستاره""دو ستاره""سه ستاره""چهار ستاره""پنج ستاره!"

اولین امتیاز را شما بدهید
Loading...

نویسندگان:
ترتیب پیشنهادی بهینگی برای :

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz