تعریف بهره وری و دیدگاه سازمان ها و موسسات بین المللی نسبت به آن - بهینگی

تعریف بهره وری و دیدگاه سازمان ها و موسسات بین المللی نسبت به آن

اشتراک گذاری :
تعریف بهره وری و دیدگاه سازمان ها و موسسات بین المللی نسبت به آن

امروزه به سختی میتوان تعریف جامع و همه پسندی از بهره وری ارائه کرد. انعطاف پذیری تعریف بهره وری و قابلیت مصطلح شدن آن در تمام فعالیت های روزمره بشری باعث شده است که هر کس بسته به نوع نگرش و دیدگاه و زمینه مورد بررسی خود، تعریفی از آن ارائه دهد که با تعاریف رایج در کشورها و رشته های دیگر متفاوت باشد.

با وجود این گرچه هر کشوری باید متناسب با سنن ملی، فرهنگ و آداب و رسوم خود به بهره وری بپردازد ولی بهره وری اکنون دیگر فقط یک مسئله ملی و داخلی نیست بلکه یک موضوع جهانی است.

تعریف بهره وری و دیدگاه سازمان ها و موسسات بین المللی نسبت به آن

تعریف بهره وری از دید نهادهای بین المللی

سازمانها و موسسات اقتصادی بین المللی تعابیر متعددی از بهره وری ارائه کرده اند.

مرکز بهره وری ژاپن در اساسنامه خود در ۱۹۹۵ چنین می نویسد: “هدف از بهبود بهره وری در وهله نخست عبارت است از به حداکثر رساندن استفاده از منابع، نیروی انسانی، تسهیلات و … به نحو علمی، کاهش هزینه های تولید، گسترش بازارها، افزایش اشتغال و کوشش برای افزایش دستمزدهای واقعی به طوری که به سود کارگر، مدیریت و عموم مصرف کنندگان باشد.”

این سازمان همچنین در نشریه خود تحت عنوان برنامه عمل بهره وری در ۱۹۸۰ اظهار می دارد:

“ابزارهای تولید عبارتند از زمین، سرمایه و تکنولوژی که کار انسان باید نقش اصلی در ترکیب ارزش های این سه عامل را ایفا کند، بنابراین موسسات صنعتی باید به عنوان ساختار اجتماعی و تعاونی کار انسان در نظر گرفته شوند. به عبارت دیگر برای کار انسان باید اولویتی بالاتر از سرمایه، زمین و تکنولوژی قائل شد. کار یکی از رفتارهایی است که صرفا به نوع بشر اختصاص دارد و افزایش بهره وری از طریق بهبود شرایط کار، اساس و پایه ای برای غنای زندگی و معنا بخشیدن به زندگی انسان است.”

آژانس بهره وری اروپا (EPA) ضمن اینکه از بهره وری به عنوان یک دیدگاه فکری یاد می کند و هدف آن را تلاش در جهت بهبود وضعیت موجود می داند “درجه استفاده موثر از هر یک از عوامل تولید” را به عنوان تعریف بهره وری می پذیرد.

در تعریف EPA یک نکته دیگر نیز بارز است و آن دخالت دادن جنبه فکری در بهره وری است. می توان گفت هنگامی که مفاهیم یادشده بهره وری در ارتباط با اراده انسان قرار گیرد به تفکر بهره وری تبدیل می شود و هنگامی که تفکر بهره وری تکامل یافته و به فعالیت های سیستماتیک و عملی مبدل شود، آن را حرکت بهره وری می نامند.

تعریف بهره وری و دیدگاه سازمان ها و موسسات بین المللی نسبت به آن

بهره وری به عنوان یک مفهوم اقتصادی و اجتماعی

به غیر از تعاریفی که در بالا ارائه شد، گروه دیگری بهره وری را یک مفهوم اقتصادی و اجتماعی تلقی می کنند. در این طرز تفکر هدف از فعالیت اقتصادی رفاه اجتماعی افراد تلقی می شود و بنابراین بهره وری نشانگر درجه دستیابی به یک رشته اهداف اصلی است که باید از فعالیت اقتصادی حاصل شود و در نتیجه هر قدر فعالیت اقتصادی بتواند آسایش جسمی و روانی و بهبود کیفی در زندگی افراد پدید آورد بهره ورتر خواهد بود.

هر جامعه بزرگ در عین یکپارچگی و وحدت، متشکل از اقشار و گروه های مختلف اجتماعی است که ارتباطات پیچیده و متقابل این گروه های اجتماعی در نهایت ساختار سیاسی جامعه را شکل می دهد و این ساختار چارچوب های مجاز فعالیت های اقتصادی و چگونگی انجام این فعالیت ها را روشن می سازد. لذا میتوان نتیجه گرفت که مجموعه ای بسیار گسترده از روابط متقابل بین عوامل و متغیرهای متعدد اجتماعی-سیاسی-اقتصادی است که نهایتا در تلفیق با عوامل فنی و سازمانی میزان واقعی بهره وری تولید را معین می کند.

از سوی دیگر باید توجه داشت که جوامع مختلف در جریان گذر تاریخی نوین جهانی از وضعیت سنتی به وضعیت صنعتی در مراحل مختلف تحول قرار گرفته است. به علاوه در هر مرحله از این حرکت متغیرهای ویژه ای از مجموع متغیرهای مورد بحث دارای نفوذ تعیین کننده خواهد بود.

به عنوان مثال در یک جامعه صنعتی شده به علت ثبات نسبی ساختارهای اجتماعی و سیاسی، تغییرات در بهره وری تولید عمدتا متاثر از عوامل فنی و سازمانی است. بنابراین میتوان گفت ساختارهای اجتماعی سیاسی، ظرفیت بالقوه کارایی یک جامعه را معین می کنند و میزان تناسب یا عدم تناسب سایر عوامل اجتماعی، عملکرد بهره وری را در سطوح زیرین ظرفیت بالقوه مشخص خواهند ساخت.

بهره وری از دیدگاه گروه های اجتماعی

روش دیگری که در تعریف بهره وری میتوان پیگیری نمود بررسی آن از دیدگاه گروه های متفاوت اجتماعی است، چند نمونه از این دیدگاه ها عبارتند از:

  • بهره وری از دیدگاه کارکنان: کار در محیطی پاکیزه با شرایط کاری مساعد، فضایی صمیمی و دوستانه و همراه با آرامش حاصل از امنیت شغلی و اقتصادی، توجه به پرورش مهارت ها و استعدادها و پرداخت حقوق و پاداش متعادل با کار انجام شده.
  • بهره وری از دید مصرف کنندگان: دسترسی به کالای ارزان، فراوان و مرغوب.
  • بهره وری از دید تولیدکنندگان: بهره وری در سرمایه گذاری مناسب و تولید بیشتر، رقابت در عرضه بهتر محصولات، کیفیت مرغوب تر، فروش بیشتر و سودآوری بالاتر.
  • بهره وری از دید دولت ها: عمران و آبادانی بیشتر، افزایش سطح اشتغال،کاهش تورم و توزیع عادلانه ثروت.
  • بهره وری از دید ملت ها: رفاه و آسایش و زندگی بهتر، فرصت های شغلی مناسب، امکان دسترسی به کالاها و خدمات ارزان.

چند نمونه تعریف دیگر از بهره وری

  • بهره وری معیار اندازه گیری قابلیت ها در بهره برداری از منابع است.
  • بهره وری رابطه میان کیفیت و کمیت کالاها و خدمات تولیدشده با کمیت و کیفیت منابع مورد استفاده در تولید است.
  • هنگامی که سخن از بهره وری صنعتی است، می گوییم مرادمان ترازمندی بهینه بین همه عوامل تاثیرگذار بر صنعت می باشد چرا که هر گونه ناترازمندی بین این عوامل موجب بی بهرگی از یکی از عوامل است. برای مثال اگر در صنعت، ماشین آلات و تجهیزات کافی در اختیار داشته ولی دانش فنی لازم یا نیروی کار باانگیزه در اختیار نداشته باشیم طبعا بخشی از تجهیزات ما بی مصرف می ماند.
  • بهره وری حذف ضایعات در تمام اشکال آن است.
  • بهره وری استفاده موثر و کارآمد از منابع تولیدی گوناگون است و ابزار تطبیقی مهمی است که به متخصصان در مورد ارزیابی هر نوع تولیدی در بخشهای مختلف اقتصادی کمک می کند.
با گوشی اسکن کنید
1 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 5

میانگین امتیاز 5٫00 از 5 با 1 رای
Loading...

نویسندگان:
ترتیب پیشنهادی بهینگی برای :

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz