مدیریت ریسک چیست؟ مجموعه مقالات مدیریت ریسک بهینگی + نقشه ذهنی مدیریت ریسک

مدیریت ریسک چیست؟

اشتراک گذاری :
مدیریت ریسک چیست

بیشتر بخوانید:  نقشه ذهنی مدیریت ریسک

مدیریت ریسک چیست؟

ریسک عبارت است از انحراف در پیشامدهای ممکن آینده . اگر تنها یک پیشامد ممکن باشد ، انحراف و ریسک کمتر می‌شود ما در دنیای مخاطرات و ریسک زندگی می‌کنیم . باید ریسک‌ها را تحلیل کنیم ، اگر با آن‌ها برخورد داریم باید آن‌ها را شناسایی و درمجموع تمام ریسک‌ها و نتایج آن‌ها را ارزیابی کنیم .

مدیریت ریسک عبارت است از فرایند مستندسازی تصمیمات نهایی اتخاذشده و به‌کارگیری معیارهایی که می‌توان از آن‌ها جهت رساندن ریسک تا سطحی قابل‌قبول استفاده کرد . به‌عبارت‌دیگر فرآیند شناسایی ، ارزیابی ، انجام اقدامات کنترلی و اصلاح ریسک‌های اتفاقی بالقوه‌ای که مشخصاً پیشامدهای ممکن آن خسارت با عدم‌تغییر در وضع موجود می‌باشد .

مدیریت ریسک مجموعه‌ای را قادر می‌سازد که به نحو بهتری ریسک‌های متداول در فعالیت‌های روزمره را مدیریت نموده و با خیالی آسوده از خسارات تصادفی ، به‌طور جامع‌تر و مؤثرتر فعالیت‌های روزمره خود را ادامه دهد ، ضمن اینکه ما را قادر می‌سازد به نتایج قابل‌قبول با حداقل هزینه نائل گردیم .

مدیریت ریسک چیست؟

 

شناخت ریسک‌ها مستلزم شناخت هر یک از نقاط این زنجیره است که عوامل خسارت آفرین ( حادثه‌ها و …. )، منابع خسارت پذیر ( پرسنل ، اموال ، مسئولیت‌ها و درآمدها ) و نوع تأثیر عامل اول بر عامل دوم ( انواع خسارت‌ها ) را به‌طور دقیق دربرمی گیرد .

مدیریت ریسک کمک به انسان‌ها برای حفاظت مستمر از خود ، دارایی‌ها و فعالیت‌هایشان در برابر حادثه‌هایی است که در طول تاریخ زندگی انسان‌ها ، همواره او را با مخاطره روبرو کرده است . این علم ضابطه‌ها و روش‌هایی را به دست داده است که اشخاص ، مؤسسه‌های اقتصادی ( صنعتی و تجاری ) و غیرانتفاعی و دولت‌ها با استفاده از آن‌ها می‌تواند وظیفه آینده‌نگری را در ارزیابی ، کنترل و تأمین مالی خسارت‌ها انجام دهند .

براین پایه مدیریت ریسک برخوردی نظام‌یافته با ریسک‌ها را سامان می‌دهد .بدین منظور همواره در کار پاسخ گفتن به دو پرسش اساسی درباره پیش‌آمدهای احتمالی آینده است .نخستین پرسش اینکه (( چه خواهد شد ؟ )) و دوم اینکه (( چه باید کرد ؟ )) .

مدیریت ریسک همواره در کنار برنامه‌ریزی برای رویارویی با رویدادهای احتمالی آینده است . بنا بر ضابطه‌هایی که مدیریت ریسک به دست داده است ، ایمن کردن سازمان‌ها و سرمایه‌گذاری‌ها در برابر خطرها و خسارت‌ها نیازمند شکل‌گیری نظامی فکری و عملی است که به‌وسیله آن سیاست‌گذاری در برابر ریسک‌ها یکپارچه شود .

چنین نظامی به شکل مستمر در کارشناسی مشکل‌های مؤسسه‌های در معرض خطر و یافتن راه‌حل‌های مناسب و مؤثر برای حل آن‌هاست . بر این پایه ، نظام یادشده باید مشکل‌های موجود را تشخیص دهد ، تعریف کند و تحلیل ساختاری از آن‌ها به دست دهد و با گردآوردن اطلاعات مربوط و طبقه‌بندی‌شده ، مناسب‌ترین شیوه‌های پیشگیری ، کنترل و تأمین مالی ریسک‌ها را ارائه دهد.

 

فرآیند مدیریت ریسک

فرآیند مدیریت ریسک در اصل دارای ۵ مرحله است:

۱- برنامه‌ریزی ۲- شناسایی ۳- ارزیابی ۴- اداره کردن ۵- نظارت و گزارش دهی.

برنامه‌ریزی‌

برنامه‌ریزی مرحله‌ای است که در آن نحوه مدیریت خطرهای احتمالی در پروژه مشخص‌شده و با توسعه طرح مدیریت ریسک برای پروژه، تکمیل می‌شود.‌این طرح، تیم مدیریت ریسک را مشخص کرده، نقش‌ها و مسؤولیت‌های افراد را تعریف می‌کند و معیار ارزیابی ریسک‌های شناسایی‌شده را مستند می‌نماید.

شناسایی

مرحله دوم شناسایی ریسک‌ها می‌باشد. در این مرحله افراد تیم دور یکدیگر جمع شده‌، ریسک‌های احتمالی را شناسایی می‌کنند و آن‌ها را در لیست ریسک‌های پروژه، ثبت می‌کنند. ریسک‌ها می‌توانند در اشکال مختلفی همچون فرآیند تولید، کاربرد ابزارآلات، کارمندیابی، برنامه‌وبودجه و غیره وجود داشته باشند‌، همین‌طور ممکن است از تجربه و درس‌های گرفته‌شده از پروژه‌های گذشته ناشی شوند.

ترتیب دادن جلسات توفان فکری گروهی، روش خوبی برای شناسایی ریسک‌ها است.‌ این امر افراد را وادار به تفکر کرده و به آن‌ها اجازه می‌دهد تا تفکرات و تجربه‌های یکدیگر را توسعه دهند و باید به خاطر سپرد که شناسایی ریسک‌ها، تنها در یک جلسه به اتمام نمی‌رسد، چراکه ریسک‌های جدید و مختلفی در طول عمر یک پروژه سر برمی‌آورند.

در شناسایی ریسک بهتر است تا از عبارت «اگر»- «آنگاه» استفاده شود‌:

اگر شرایط ‌این باشد، آنگاه پیامدهایش ‌این خواهد بود. استفاده از یک چنین عبارتی ریسک را به‌طور واضح، توضیح و تبیین نموده و طرز بیان ما را در مورد آن استاندارد می‌نماید.

ارزیابی

مرحله سوم ارزیابی ریسک‌های شناسایی‌شده با استفاده از معیار تعریف‌شده در طرح مدیریت ریسک می‌باشد. ریسک‌ها باید بر اساس احتمال وقوع و پیامدهای احتمالی‌شان ارزیابی شوند. ارزیابی پیامد‌های ریسک ازنظر هزینه، برنامه‌ریزی و تکنیک و نیز انتخاب پیامدی که می‌تواند بیشترین تأثیر را داشته باشد، بسیار حائز اهمیت است. برای مثال ارزیابی یک ریسک ازنظر هزینه ممکن است نشان‌دهنده تأثیر کم آن بر پروژه باشد، حال‌آنکه ‌این ارزیابی ازنظر برنامه‌ریزی، می‌تواند حاکی از تأثیر بالای آن بر پروژه باشد، پس باید سطح بالایی از ریسک را در برنامه‌ریزی در نظر گرفت.

اداره کردن

مرحله چهارم در فرآیند مدیریت ریسک، اداره آن است.

۴ روش برای اداره کردن ریسک‌ها وجود دارد :

  1. کاهش؛ که به معنای ایجاد طرح‌هایی عملیاتی برای کاهش احتمال ریسک و پیامدهای آن است.
  2. اجتناب؛ که به معنای ‌ایجاد تغییر در چیزی برای اجتناب کامل از ریسک می‌باشد، برای مثال ‌ایجاد تغییری در طرح برای اجتناب کامل از یک ریسک.
  3. واگذاری؛ که به معنای واگذاری ریسک به گروه دیگر می‌باشد، (برای مثال خرید بیمه).
  4. پذیرش؛ ‌این روش بدون ‌ایجاد طرح‌های کاهشی، احتمال وجود ریسک را می‌پذیرد.

این امر ممکن است به این دلیل باشد که هزینه طرح‌های کاهشی بیشتر از آن است که هزینه‌های ناشی از ریسک احتمالی را پوشش دهد. طرح‌های کاهشی روی‌هم‌رفته، معمول‌ترین راه برای کاهش سطح ریسک می‌باشند. بازنگری طرح‌های کاهشی جهت اطمینان از عدم وجود ریسک جدیدی درنتیجه به‌کارگیری همین طرح‌ها، ضروری می‌‌باشد. چنانچه هرگونه ریسکی در ارتباط با برنامه‌های کاهشی به وجود‌ آید، می‌بایست برای ارزیابی توسط تیم مدیریت، به فهرست ریسک‌ها اضافه شود.

نظارت و گزارش دهی

مرحله پنجم شامل نظارت و گزارش دهی است که توسط آن می‌توان از کارکرد مؤثر برنامه‌های مربوط به اداره کردن اطمینان حاصل نمود. جهت انجام این کار، ریسک را باید در حین تکمیل مراحل فرآیند مدیریت ریسک ارزیابی و بازنگری مجدد کرد تا از احتمال وجود آن آگاه شد. باآنکه ممکن است ریسک به‌طور کامل از بین نرود، اما لازم است تا به سطح قابل‌قبولی کاهش یابد.حتی ریسک‌های پایین نیز باید تحت کنترل باشند تا بتوان از پایین ماندن آن‌ها اطمینان حاصل نمود.

ریسک‌های موجود در یک پروژه، باید در گزارش مدیریت ریسک عنوان شوند.‌این گزارش باید حاوی فهرستی از ریسک‌های شناسایی‌شده، طرح‌های اداره کردن جهت کاهش ریسک و ماتریسی از ریسک برای طبقه‌بندی آن به سه دسته بالا، متوسط و پایین باشد.

مدیریت ریسک عمل مهمی است که اگر به‌موقع طی فعالیت یک پروژه آغاز شود می‌تواند سودمند بوده و ابزار قدرتمندی برای شناسایی زودهنگام ضعف‌ها باشد تا تیم مدیریت بتواند برنامه‌های عملیاتی را جهت اداره کردن ریسک‌ها سازمان‌دهی کرده و از تبدیل‌شدن آن‌ها به مسئله‌ای بزرگ در‌ آینده جلوگیری کند و به‌این‌ترتیب، پاسخ پیشگیرانه شما نسبت به مسائل بالقوه به‌جای واکنش نسبت به مسائل و مشکلات‌ آینده می‌تواند صرفه‌جویی در پول و زمان را به همراه داشته باشد.

با گوشی اسکن کنید
1 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 5

میانگین امتیاز 5٫00 از 5 با 1 رای
Loading...

نویسندگان:
ترتیب پیشنهادی بهینگی برای :

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz