مدلهای ذهنی یعنی چی؟ - بهینگی

مدلهای ذهنی یعنی چی؟

اشتراک گذاری :
مدلهای ذهنی یعنی چه؟

مدلهای ذهنی(Mental models)درعصرناپایداری

در دنیای ناپایدار امروزی با توجه به تغییر قواعد بازی رقابت و تغییر لحظه به لحظه شرایط حاکم بر فضای کسب وکار، ضرورت داشتن چارچوبی برای درک ارﺗﺒﺎط روﺷﻤﻨﺪ دﻧﻴﺎی درون (ذﻫﻦ) و ﺑﺮون (ﺻﻨﻌﺖ)، ما را برمی انگیزد ﻛﻪ ﻫﻢ ﻣﺪلهای ذهنی و ﻫﻢ دﻳﺪﻣﺎن  (ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز) ﺧﻮﻳﺶ از آﻳﻨﺪه را بهبود دهیم. برای رسیدن به این هدف باید به اﻟﮕﻮﻫﺎی ﺣﺎﻛﻢ ﺑﺮ دﮔﺮﮔﻮنی  ﻫﺎی ذهنی مدیران  و ﻧﻴﺰ ﺷﻴﻮه ﺗﺼﻮر آﻧﻬﺎ از آﻳﻨﺪه ﻛﺴﺐ وﻛﺎر و ﺻﻨﻌﺖ ﺧﻮدﺷﺎن را پی ببریم.

عصرناپایداری

امروزه در صنایع مختلف شاهد آغاز عصر ناپایداری و تغییر الگوهای ذهنی مدیران هستیم. تصمیم گیری های کوتاه مدت ناهماهنگ به صورت پیاپی این آشفتگی هارا آشکار می کند. به گونه ای که تصور می شود سرعت تغییر وضعیت ها از سرعت درک شدن آنها توسط مدیران پیشی گرفته است. باتوجه به این شرایط شکل دهی دیدمان مشترک (چشم انداز مشترک) پویا از صنعت و شرکت برای برای پیوند دادن تصمیمات مدیران به یکدیگر با دست یافتن به مدلهای ذهنی اثربخش لازم به نظر می رسد، تا آشفتگی ها کاهش یابد و نتایج مطلوب تصمیم گیری ها افزایش یابد.

مدل ذهنی (Mental model)

ذهن  انسان  قادر نیست یک پدیده را به طورکامل در خود جای دهد،  بلکه فقط تصویری از آن  پدیده با وجوهی مشخص در ذهن جایگیر میشود که آن را مدلها یا تصویرهای ذهنی می نامند. نحوه درک و تفسیر انسان از  دنیا، براساس مدلهای ذهنی درموردآن، و نحوه عمل انسان نیز براساس آنها، استوار است. به عبارتی، انسانها همواره مطابق نظریه هایشان در عمل یا  تصویرهای ذهنی خود از دنیا و پیرامون آن رفتار میکنند.

تصویرهای ذهنی بخش فعال ذهن

تصویرها و مدلهای ذهنی افراد ممکن است در  قالب  نظریه‌های عمومی بسیار ساده یا پیچیده ای شکل گرفته باشند. تصویرهای ذهنی بخش فعال ذهن انسان اند و آن را شکل می‌دهند معمولاً او را به عمل وامی‌دارند. مدلهای ذهنی بر دید انسان از دنیا و متقابل بر گزینش او از دنیا تأثیر میگذارند. به طوریکه ممکن است دو نفر به پدیده واحدی بنگرند و آن را  به شیوه  متفاوتی  تفسیر کنند، زیرا وجوه و جزئیات متفاوتی از آن را دیده و براساس گزینش خود آن را تفسیر کرده‌اند.

مدلهای ذهنی یعنی چه؟

مدلهای ذهنی، چارچوب های مرجع

مدلهای ذهنی چارچوب های مرجعی هستند  که افراد به کمک آنها پدیده های جهان را تفسیر میکنند. افراد از طریق این مدلها با دنیای واقعی  تماس برقرار میکنند. مدلهای ذهنی سرشار از دانش‌های  تصمیم گیرندگان درمورد پدیده های پیرامونی‌اند وگرچه این مدلها در افراد مختلف، متفاوت است، با جستجو اطلاعات دسترسی به آنها نیز آسان‌تر و از این طریق اصلاح آنها برای رسیدن به نتیجه ممکن می شود .

مدلهای ذهنی، ناظر بر رفتار فرد

مدلهای ذهنی تخیلات ما از دنیا و تصاویر و اشکالی‌اند که بر فهم ما از دنیا و نحوه عمل ما در مقابل آن اثر میگذارند. انسانها در بسیاری موارد به مدلهای ذهنی خود و اثری که آنها بر رفتارشان میگذارند آگاهی کامل ندارند. مدل‌های ذهنی ناظر بر رفتار فرد که در مواقع مختلف تصمیم‌گیری چه‌کاری را باید انجام دهد و چه‌کاری را نباید انجام دهد در اعماق  وجود  انسانها  پنهان‌شده‌اند. اغلب  نپذیرفتن سیاست‌های جدید و پافشاری بر سیاست‌های گذشته نتیجۀ میزان شباهت و تناقض آنها با مدل‌های ذهنی شکل گرفته  است نظریه پردازان،  بسیاری  از مدلهای ذهنی را مجموعه‌ای از استانداردها یا رویه های عملیاتی روزمره، اسنادی برای انتخاب اقدامات ممکن،نقشه‌های شناختی حوزه‌ای مشخص، روش‌هایی برای طبقه بندی تجربه ها، ساختارهای  منطقی تفسیر زبان، و ویژگی‌هایی درباره زندگی روزانه‌ای که افراد با آن روبه‌رو می‌شوند، توصیف کرده‌اند.

مدلهای ذهنی، نامرئی و نامحدود

بسیاری ازما نامحدود بودن و نامرئی بودن مدلهای ذهنی را احساس نمی‌کنیم و به‌جای آن معتقدیم حواس  پنج‌گانۀ ما جهان را آن‌گونه که در واقعیت وجود دارد به ما نشان می‌دهند؛ درحالی‌که جهان هرکسی ساخته ی ذهن فعال اوست. نمی‌توان  مدل‌های  ذهنی را به طور مطلق صحیح یا غلط دانست؛ آنها اغلب برای ساده‌سازی مسائل پدید می‌آیند، اما مشکل زمانی بروز می‌کند که به طور آگاهانه یا ناخودآگاه پشتوانۀ عمل قرار گیرند. به  عبارتی مدلی که برای ساده‌سازی مسائل ساخته‌شده است، حقیقت عینی فرض گشته و هیچ تلاشی در راستای تصحیح آن صورت نمی‌گیرد. ایستایی یک مدل ذهنی عمیق به‌قدری زیاد است که حتی می‌تواند کامل‌ترین دیدگاه‌های متفاوت با خود را تحت تأثیر قرار دهد ودرخود دفن کند.مطالعه و بررسی مدلهای ذهنی ذینفعان،  و مدیران و سیاست‌گذاران از اساسی‌ترین مراحل اصلاحی در بهبود فرایند امور است.

مدلهای ذهنی یعنی چی؟

ﻣﺪل ذهنی، ﺳـﺎﺧﺘﺎرداﻧﺶ

درواﻗﻊ ﻣﺪل ذهنی، ﺳـﺎﺧﺘﺎرداﻧﺶ اﻓـﺮاد اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﻣﻤﻜـﻦ اﺳـﺖ ﺑﺮاﺳـﺎس ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﺎﻧﻨﺪ: ﻣﻴﺰان ﭘﻴﭽﻴﺪگی، درستی، دﻗﺖ، ﭘﻮﻳﺎیی، ﺟﻬﺖ (ﻣﺜﺒﺖ ﻳـامنفی ﺑـﻮدن) وﺗﻌﺪاد اﺑﻌﺎد، ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻮد. ﻣﺪلهای ذهنی ﭘﻮﻳﺎ اﻃﻼﻋﺎت  ﺧﻮد را ﺑﻪ اﺷـﺘﺮاک میﮔﺬارﻧـﺪ و از اﻳـﻦ ﻃﺮﻳـﻖ دﻳـﺪﻣﺎن ﭘـﺮدازی ﻣـﺸﺘﺮک (ﭼﺸﻢ اﻧـﺪاز ﻣـﺸﺘﺮک) را اﻣﻜـﺎن ﭘـﺬﻳﺮمیﻛﻨﻨﺪ.

 

با گوشی اسکن کنید
1 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 5

میانگین امتیاز 5٫00 از 5 با 1 رای
Loading...

نویسندگان:
ترتیب پیشنهادی بهینگی برای :

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz