مفهوم شادمانی فردی: چه عواملی بر میزان شادمانی موثر هستند؟ - بهینگی

مفهوم شادمانی فردی: چه عواملی بر میزان شادمانی موثر هستند؟

اشتراک گذاری :
شادمانی فردی ؛ عناصر سازنده و عوامل مؤثر بر آن

شادمانی و نشاط به عنوان یکی از مهمترین نیازهای روانی بشر، به دلیل تاثیرات عمده ای که بر شکل گیری شخصیت آدمی و در یک کلام مجموعه زندگی انسان دارد، همیشه ذهن انسان را به خود مشغول کرده است. شناسایی عوامل موثر بر شادمانی فردی و تقویت انها بر دستیابی به این نیاز حیاتی بسیار تعیین کننده است.

تعریف شادمانی

از آنجا که شادی یکی از هیجانات اساسی بشر است، لذا هر کسی به فراخور خود آن را تجربه می کند. اما تعریف شادی به سادگی تجربه آن نیست.

افلاطون در کتاب جمهوری به سه عنصر در وجود انسان اشاره می کند که عبارت اند از: قوه عقل با استدلال، احساسات و امیال. افلاطون شادی را حالتی از انسان می داند که بین این سه عنصر تعادل و هماهنگی وجود داشته باشد.

ارسطو شادی را زندگی معنوی می داند. شادی مبتنی بر تعداد وقایع لذت بخش است. به طوری که ترکیبی از وجود عاطفه مثبت، فقدان عاطفه منفی و رضایت از زندگی است.

جامع ترین و در عین حال عملیاتی ترین تعریف شادمانی این گونه است که شادمانی به قضاوت فرد از درجه یا میزان مطلوبیت کیفیت کل زندگیش اطلاق می گردد. به عبارت دیگر شادمانی به این معناست که فرد چقدر زندگی خود را دوست دارد.

شادمانی فردی ؛ عناصر سازنده و عوامل مؤثر بر آن

عناصر و اجزای شادمانی فردی

شادمانی فردی از چند عنصر تشکیل شده است که در ادامه هرکدام را به اختصار توضیح می دهیم.

درجه یامیزان :

واژه شادمانی بیانگر نهایت و  کمال مطلوب زندگی نیست بلکه بیانگر یک درجه یا میزان است؛ همانند مفاهیم طول و وزن، نشان دهنده بیشتر یا کمتر بودن یک چیز است. بنابراین واژه شادی، میزان خوشایندی زندگی را می رساند.

شخص :

واژه شادمانی صرفا برای توصیف حالت یک فرد به کار می رود و قابل تعمیم به اجتماعات، اشیا و وقایع نمی باشد. بنابراین اگر بخواهیم شادمانی یک ملت را مورد بحث قرار دهیم بهتر است بگوییم اکثر شهروندان آن کشور خود را شادمان تصور می کنند.

قضاوت:

واژه شادمانی وقتی به کار می رود که فرد درباره زندگی خود یک قضاوت کلی می کند. قضاوت به یک فعالیت عقلانی اشاره دارد. قضاوت کلی یعنی ارزیابی تجارب پیشین و پیش بینی تجارب آتی، به عبارت بهتر، شادمانی جمع ساده لذات نیست. بلکه شناختی است که فرد از بررسی تجارب مختلف به دست می آورد.

واژه شادمانی برای اشاره به جنبه خاصی از زندگی به کار نمی رود، بلکه کل زندگی فرد را مدنظر دارد. البته به این معنی نیست که به تمام وقایع زندگی خود ارزش یا وزن واحدی داده می شود، بلکه منظور این است که فرد برای ابراز میزان نشاط خود، برداشت خود از یکی از ابعاد و وقایع زندگیش را ملاک قرار می دهد.

مطلوبیت:

در تعریف شادمانی منظور از خوشایندی، ازشمند و دوست داشتنی بودن زندگی از طرف خود می باشد. یکی از دانشمندان در این مورد چنین می گوید: «در تمام فرهنگ ها مصادیقی از خوبی و بدی وجود دارد که افراد آن جوامع طبق این مصادیق خوشایندی یا ناخوشایندی زندگی خویش را مورد قضاوت قرار می دهند.»شادمانی فردی ؛ عناصر سازنده و عوامل مؤثر بر آن

بیشتر بخوانید:  شادمانی؛ شادی و ابعاد شخصیتی انسان

عوامل مؤثر بر شادمانی

۱٫شخصیت

ابعاد شخصیتی افراد بر شادمانی آنها تأثیر زیادی دارد. به طوری که دو بعد شخصیت انسان در تعیین میزان شادمانی از اهمیت بیشتری برخوردار است. یکی از این دو بعد را برونگرایی و آرامش و دیگری را درونگرایی و عصبانیت نامیده اند. اکثر مردم شخصیتی تک بعدی و افراطی ندارند، یعنی فرد طبیعی کسی است که نه کاملا درونگراست نه کاملا برونگرا. با این حال شخصیت افراد در یک بعد نسبت به دیگری پیشرفته تر است به همین جهت برخی را درونگرا و برخی را برونگرا می نامیم.

۲٫عزت نفس

عزت نفس نیز یکی از عواملی است که بر میزان شادمانی افراد تأثیر زیادی دارد. عزت نفس را اساسی ترین عامل شادمانی می دانند، یکی از مهم ترین پیش بینی کننده های شادی می باشد. اهمیت عزت نفس در ایجاد شادمانی به حدی است که برخی از روان شناسان آن را جزء جدایی ناپذیر شادمانی می دانند. به طور مثال دانش آموزی که دارای عزت نفس پایین باشد از حضور در جمع خودداری می کند؛ این امر سبب گوشه گیرشدن و در نتیجه ایجاد افسردگی می گردد و افسردگی نیز موجب کاهش میزان شادمانی فرد می شود.

شادمانی فردی ؛ عناصر سازنده و عوامل مؤثر بر آن

۳٫ اعتقادات مذهبی

از آنجا که فرد با ایمان دارای ارتباطات و اعتقادات معنوی است، کمتر احساس رها شدگی، پوچی و تنهایی می کند. ایمان  تأثیر زیادی بر میزان شادمانی دارد. ایمان مورد نظر ایمانی است که حمایت اجتماعی، هدفمندی، احساس پذیرفته شدن و امیدواری را برای فرد به ارمغان می آورد. فعالیت های مذهبی دارای کارکردهایی هستند که موجب افزایش شادمانی فردی می گردد. در بیان این کارکردها به مواردی از جمله احساس اتصال با معبودی بسیار قدرتمند و مقدس، عشق، برابری و احساس در جمع بودن اشاره می کنند.

۴٫سرمایه اجتماعی

یکی از مفاهیمی که در سال های اخیر وارد حوزه علوم اجتماعی و اقتصادی شده است، «سرمایه اجتماعی» است. سرمایه اجتماعی یا همبستگی اجتماعی را چگونگی شبکه روابط اجتماعی دوستی ها، احساس کنترل شخصی و اعتماد اجتماعی می دانند.

افرادی که از نظر روابط اجتماعی مهارت بیشتری دارند و بهتر می توانند با مردم رابطه برقرار کنند نسبت به افرادی که از نظر مالی غنی تر، ولی روابط اجتماعی مطلوبی ندارند شادمان تر هستند.

برای افزایش سطح شادمانی مردم سرمایه گذاری در سرمایه اجتماعی بسیار ارزشمندتر از سرمایه گذاری های اقتصادی است.

ابعاد سرمایه اجتماعی

ابعاد سرمایه اجتماعی به شرح زیر است:

الف ) اعتماد که شامل سه مقوله می شود:

  • اعتماد اجتماعی؛ میزان اعتمادی که افراد جامعه نسبت به یکدیگر دارند.
  • اعتماد بین نژادی؛ اقوام و نژادهای یک جامعه به چه میزان نسبت به یکدیگر اعتماد دارند.
  • تنوع روابط دوستانه؛ یعنی اینکه افراد به چه میزان از گروه های شغلی به دوست یابی اقدام می کنند.

ب) مشارکت های سیاسی- اجتماعی؛ طیف وسیعی از فعالیت ها را شامل می شود که مهم ترین آنها عبارت اند از:

  • شرکت در فعالیت های سیاسی مرسوم.
  • شرکت در اعتراضات سیاسی
  • عضویت در نهاد های اجتماعی و . . .

۵٫فعالیت های اوقات فراغت

فعالیت های اوقات فراغت منبع بسیار خوبی برای ایجاد شادمانی هستند. شادی آفرینی فعالیت های اوقات فراغت را با دو تئوری می توان توضیح داد. اول مربوط به انتخاب گر بودن انسان است. تئوری دیگر که نشاط انگیزی فعالیت های اوقات فراغت را تعیین می کند، تئوری انگیزش اجتماعی است؛ زیرا تمام فعالیت های اوقات فراغت با وجود تنوع و تفاوت هایی که با هم دارند، به نحوی نیاز های اجتماعی را برآورده می سازند.

شادمانی فردی ؛ عناصر سازنده و عوامل مؤثر بر آن

فعالیت های اوقات فراغت دو دسته اند: دسته اول، فعالیت هایی هستند که در عین آرامش و بدون تحرک جسمانی انجام می گیرند و سطح برانگیختگی و نشاط انگیزی آنها کمتر است و دسته دوم، فعالیت هایی هستند که ضمن فعال سازی جسم با افزایش شور و هیجان همراه است و سطح بر انگیختگی و نشاط آنها بیشتر است.

بیشتر بخوانید:  اهمیت اوقات فراغت در مدیریت زمان

یکی از فعالیت های اوقات فراغت موسیقی است. موسیقی روح انسان را تلطیف می کند و او را از خشونت ها و سختی های ماده و قوانین آن می رهاند. یکی دیگر از فعالیت های اوقات فراغت که خستگی را از بین می برد و بر سرزندگی و شادمانی می افزاید، ورزش است.

۶٫ وضعیت اقتصادی

شادمانی انسان با افزایش ثروت افزایش می یابد و کاهش ثروت، شادی را می کاهد. بین درآمد و شادمانی ارتباط مثبت وجود دارد که این ارتباط در بین اقشار کم درآمد بیشتر است؛ یعنی درآمد تا اندازه ای که نیازهای مادی افراد را برطرف سازد و برشادمانی تأثیردارد، ولی درآمد بیش از حد مورد نیاز شادمانی را افزایش نمی دهد.

۷٫رضایت شغلی

رضایت شغلی یکی از عوامل تأثیر گذار بر شادمانی افراد است. «فلو » برای اولین بار وارد ادبیات شادمانی شده است. به معنای لحظات فوق العاده نشاط انگیزی است که «آنچه فرد تجربه می کند، آنچه آرزو می کند و آنچه فکر می کند با هم هماهنگ هستند.» مردم فلو را بیشتر هنگام کار تجربه می کنند به طوری که رضایت شغلی یکی از مهم ترین پیش بینی کننده های شادمانی باشد.شادمانی فردی ؛ عناصر سازنده و عوامل مؤثر بر آن

۸٫سلامت

سلامت و شادمانی با یکدیگر ارتباط دارند. شادی دستگاه ایمنی را تقویت می کند و تقویت دستگاه ایمنی، سلامت فرد را بهبود می بخشد. عواطف مثبت به خصوص شادی، فعالیت های قلبی عروقی و سیستم ایمنی را بهبود می بخشد. ارتباط سلامتی با شادمانی چنین است: اولا فقدان شادمانی استرس زاست و استرس می تواند بیماری های خطرناکی تولید کند. ثانیا، فرد شادمان در صورت مواجهه با یک بیماری سخت بهتر می تواند از پس آن برآید زیرا شادمانی به شخص کمک می کند با فشارهای روحی مقابله کند. به طوری که وجود سلامت شرط اول شادمانی است.

۹٫ وضعیت تأهل

شادمانی در بزرگسالان ارتباط زیادی با وضعیت تأهل دارد. وقتی فرد تصمیم می گیرد ازدواج کند، شادی او افزایش می یابد. وقتی که ازدواج صورت می گیرد از شادی او کم می شود و این کاهش تا زمان رسیدن فرزندان به سن نوجوانی، ادامه می یابد. بعد این دوره شادمانی مجددا سیر صعودی پیدا می کند.

۱۰٫جنسیت

میزان شادمانی زنان و مردان برابر است، اما هنگامی که افسردگی را در نظر می گیریم موضوع تا حدودی پیچیده می شود. با وجود شادی یکسان در زنان و مردان، افسردگی در زنان بیشتر از مردان است. به طوری که زنان نسبت به مردان هم عاطفه منفی بیشتری و هم عاطفه مثبت بیشتری را تجربه می کنند و برآیند این دو عاطفه شادی را یکسان می سازد.

با گوشی اسکن کنید
1 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 5

میانگین امتیاز 5٫00 از 5 با 1 رای
Loading...

نویسندگان:
ترتیب پیشنهادی بهینگی برای :

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz