انواع روش های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن ها - بهینگی

انواع روش های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن ها

اشتراک گذاری :
روش های مختلف مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن ها

امروزه شاهد افزایش تعداد پروژه هایی هستیم که روند پیشبرد و اجرای آن ها دستخوش مشکلات فراوانی می باشد. با توجه به نتایج اجرایی بیشتر پروژه ها، روند اجرای پروژه بیشتر از آنچه که باید به طول انجامیده و علاوه برآن پس از بهره برداری از پروژه نیز کارکرد صحیحی را از آن شاهد نبوده و در نهایت در مسیر دستیابی به قابلیت های مد نظر خود از پروژه، موفق نبوده ایم. در اینجا اهمیت شناخت روش های مدیریت پروژه احساس می شود. همانطور که پیش تر در بهینگی ذکر کرده بودیم، مهندسی ارزش یک تکنیک مدیریتی است که از طریق آن می توان فعالیت های مربوط به یک طرح را بهبود بخشید و سبب حذف هزینه های غیرضروری شد.

بیشتر بخوانید:  مهندسی ارزش چیست؟

پیاده سازی مهندسی ارزش در مدیریت پروژه موثرترین روشی است که از طریق آن می توان ضمن حفظ کارکردهای اصلی پروژه، ارزش آن را نیز بالا برد. بالا بردن ارزش اینگونه صورت می گیرد که آیتم هایی که هزینه های غیر ضروری برای پروژه در بر دارند و همچنین سبب هدر رفت زمان پروژه می شوند، ابتدا شناسایی و سپس از پروژه حذف گردند. بنابراین قطعیتی در رخداد هیچ یک از بخش های پروژه وجود نخواهد داشت. از طریق مهندسی ارزش در پروژه، می توانیم بدون افزایش هزینه و یا کاهش کیفیت زمان رسیدن به مرحله ی بهره برداری را بهینه کنیم. البته لازم به ذکر است که همیشه منظور از بهینه کردن زمان، کم کردن آن نمی باشد.انواع روش های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن ها

روش  های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن ها

با در نظر گرفتن عواملی چون گستره ی اجرایی و تنوع ماهیتی پروژه ها و اعمال برخی شرایط دیگر در خصوص جایگاه های خاص اجرایی و ذی نفعان، به شرح برخی از این روش های مدیریت پروژه می پردازیم.

روش امانی

در این روش کارفرما مستقیما بر اجرای پروژه نظارت دارد و مدیریت کلان و خرد پروژه را شخصا عهده دار می باشد. کاربرد این روش اصولا در پروژه های ساده و کوچکی همچون پروژه های تعمیر و نگهداری جزئی است. در اندک مواردی پیش می آید که طراحی ساختار پروژه توسط کارفرما، به سازمان های مشاور یا پیمانکار برونسپاری می شود ولی اغلب این کار نیز از طریق ایجاد دفتر فنی و مهندسی درون سازمان کارفرما صورت می گیرد.

در این روش سود پیمانکار که هزینه ای از هزینه های پروژه به شمار می رود، وجود ندارد ولی با این وجود به دلیل تعهد کارفرما نسبت به هزینه های بالاسری واحد های مختلف چون دفتر مرکزی( هزینه ی استهلاک وسایل دفتری، هزینه ی آب و برق و سوخت دفتر و…)، هزینه های مستقیم و غیر مستقیم سازمان افزایش خواهد یافت.

از آنجایی که تنها کارفرماست که بر روند اجرای پروژه دخالت دارد، پیاده سازی مهندسی ازش ساده و بدون نیاز به هماهنگی با دیگر سازمان ها می باشد. ولی برخی کارفرمایان نیز به دلیل علاقه به دفاع از کار خود و همچین به دلیل بر دوش داشتن تمامی ریسک ها، نقاط قوت ها و ضعف ها، عوامل مهندسی ارزش را با مشکلاتی مواجه می سازند. به عنوان مثال در سیستم های دولتی نیز مهندسی ارزش می تواند عاملی باشد برای برانگیختن حساسیت مدیران نسبت به منابع.

بیشتر بخوانید:  ریسک و عدم قطعیت در مدیریت پروژه

روش سنتی

یکی از مهم ترین روش های مدیریت پروژه که قسمت عظیمی از پروژه ها از طریق آن مدیریت و اجرا می شوند روش سنتی می باشد. نحوه ی کار اینگونه است که کارفرما طی قراردادهای جداگانه ای مسئولیت ها را بین اشخاصی تحت عناوین مشاور(عهده دار مسئولیت طراحی و ساخت و همچنین نظارت بر نحوه ی اجرای طرح) و پیمانکار(مجری طرح)، تقسیم کرده و خود صرفا بر امور این افراد و روند پیشبرد پروژه نظارت می کند. بنابراین هر شخص تنها مسئول و متوجه ریسک های مربوط به کار خود می باشد.

در مواردی این جدا شدن فرایند ها به دلیل تفاوت در نوع نگرش طراح و مجری و همچنین عدم توجه هر یک به مشکلات بخش دیگر، سبب اعمال اصلاحات و بازنگری هایی در حین اجرای پروژه می گردد که این خود امری هزینه بر و زمان بر می باشد. از طرفی نیز تخصصی شدن فعالیت ها و نظارت مشاور بر مراحل اجرایی، شرایط مناسبی را برای کنترل کیفی عملیات فراهم می سازد.

انواع روش های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن هامهندسی ارزش به منظور ایجاد یک دید جامع نگر به تمامی سازمان و فرایندهای آن، می تواند گزینه ی مناسب و تاثیرگذاری باشد. پیاده سازی مهندسی ارزش در این روش، پیچیدگی ها و مشکلات خاص خودش را دارد. از جمله ی این دلایل پیچیدگی مهندسی ارزش میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

  • نگرانی از طولانی تر شدن مراحل طراحی و اجرا
  • عدم داشتن تجربه ی مناسب مشاور، در صورت نیاز به استفاده از تکنولوژی یا فرآیند جدید
  • ترس از تغییر در طراحی، بدون دریافت حق الزحمه ی متناسب با تغییر
  • ناشناخته بودن روش های جدید و افزایش ریسک
  • ترس از تاخیر در روند اجرای کار و عدم مشارکت در منافع تغییرات

روش مدیریت اجرا(مدیریت پیمان)

این روش، بهبودیافته ی روش سنتی می باشد و در آن کارفرما به منظور ایجاد هماهنگی میان مشاور و پیمانکار طرح، اقدام به استفاده از سازمان دیگری تحت عنوان«سازمان مسئول مدیریت اجرا» می نماید. عقد قرارداد میان سازمان کارفرما و سازمان مذکور، به دو صورت زیر انجام می پذیرد:

مدیریت اجرا بر پایه ی دستمزد

از همان ابتدای پروژه، کارفرما به منظور انجام امور برنامه ریزی، هماهنگی و مدیریتی، یک شرکت خدمات مدیریتی را انتخاب می نماید. ریسک این کار پایین بوده و هزینه های مربوط به آن بر دوش کارفرما می باشد.

مدیریت اجرا بر مبنای مشارکت در ریسک

در این حالت، واحد مدیریتی انتخاب شده می تواند قسمتی از کار کارفرما را در اختیار گرفته و به گونه ای مانند جانشینی آن در سیستم سنتی مدیریت پروژه عمل نماید. همچین مانند یک پیمانکار، قادر به عقد قراردادهای جزئی در جهت پیشبرد پروژه می باشد. این روش از لحاظ جدا و مشخص بودن وظایف مدیریتی کارفرما و همچنین مشخص بودن سهم ریسک سازمان مسئول مدیریت اجرا، با روش سنتی تفاوت دارد. مدیریت ارزش در پروژه هایی با این روش، می تواند سبب انسجام فرآیندها و افزایش ارزش گردیده و به همین دلیل پیاده سازی آن پیشنهاد می گردد.

مشکلات انجام مهندسی ارزش در این روش مانند روش سنتی است با این تفاوت که امکان افزایش مشکلات در این روش، به دلیل افزوده شدن سازمان مدیریت اجرا، وجود دارد.انواع روش های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن ها

برخی دلایل مشکل آفرین در اجرای مهندسی ارزش در این روش عبارتند از:
  • تعدد عوامل دخیل در اجرای پروژه
  • پیچیدگی در تقسیم منافع مدیریت ارزش( سهم کم می تواند انگیزه ی مشارکت را نیز کاهش دهد)
  • عدم شفافیت ریسک پیاده سازی مهندسی ارزش
بیشتر بخوانید:  مهندسی ارزش و مراحل اجرای آن

روش طرح و ساخت

در این روش، مسئولیت هایی از قبیل طراحی و مهندسی تفصیلی و اجرایی، تامین کالا و تجهیزات، انجام عملیات اجرایی ساخت، نصب و راه اندازی و مدیریت بر انجام آن ها به شرکت یا موسسه ای تحت عنوان « پیمانکار طرح و ساخت» واگذار می گردد. اجرای این روش می تواند به دو شیوه ی «کلیدگردان» و یا «طرح و ساخت توام»انجام بگیرد.

روش کلید گردان

در این روش برآورد کلی هزینه های انجام پروژه، توسط کارفرما صورت گرفته و کلیه ی مراحل بهره برداری از طرح به پیمانکار طرح و ساخت واگذار می گردد. به عنوان معیاری برای شروع فعالیت پیمانکار، استانداردهای مدنظر، صورت کلی طرح و طرح مقدماتی، در قالب گزارشی تحت عنوان «خواسته های کارفرما» در اختیار وی قرار می گیرد.

روش طرح و ساخت تواَم

برخلاف روش کلیدگردان، قسمتی از کار(چیزی حدود ۳۰% از کل فرآیند اجرای پروژه) در سازمان کارفرما به انجام رسیده و نتایج آن به عنوان شرح کار و فعالیت موردنیاز در اختیار پیمانکار طرح و ساخت قرار می گیرد. به دلیل مشخص بودن چارچوب کلی طرح، می توان پیمانکاری را انتخاب کرد که شایستگی لازم جهت محقق ساختن اهداف پروژه را دارا باشد. تنها در چارچوب کلی طرح و در راستای پروژه است که پیمانکاران می توانند اقدام به ارائه ی شیوه های ابتکاری و برتر نمایند و به همین دلیل احتمال تغییرات و کارهای اضافی به حداقل می رسد.

از معایب این روش می توان به این مهم اشاره کرد که برآورد هزینه های کلی طرح، فاقد شفافیت و دقت مناسب می باشد. در این روش، تمرکز مهندسی ارزش بر کارکردهای موردنیاز کارفرما می باشد و سعی بر آن دارد تا از طریق حفظ و ارتقاء کیفیت، هزینه و هر آنچه که باب میل کارفرما نمی باشد را کاهش داده یا از بین ببرد. بدین منظور از نمودارFAST (تکنیک سیستمی تحلیل کارکرد) استفاده می شود تا بتوان ضمن دستیابی به یک تصویر واضح از تمامی کارکردها، کاردهای غیرضروری را حذف یا جایگزین کرد.

انواع روش های مدیریت پروژه و تاثیر مهندسی ارزش بر آن هاروش ساخت، بهره برداری، انتقال

در این روش، بخش عظیمی از تامین مالی پروژه را یک سازمان سرمایه گذار متقبل می شود(ضمن تضمین بازگشت سرمایه از سوی کارفرما). علاوه بر این، مسئولیت احداث و راه اندازی پروژه نیز بر عهده ی سرمایه گذار است. با توجه به همه ی این ها، درصد بیشتری از ریسک های پروژه نیز گریبانگیر این سرمایه گذار می باشد. بنا به این روش، سرمایه گذار پس از اتمام مدت مشخصی از زمان شروع بهره برداری از پروژه، موظف به انتقال تاسیسات به کارفرما می باشد.

با توجه به  تنوع در نوع سرمایه گذاری و سازمان های سرمایه گذاری، به منظور انتخاب روش بهینه ی تامین سرمایه، بهتر آن است که از تکنیک روش شناسی «برنامه ارزش» استفاده شود. این تکنیک همچنین در تحلیل و ارزیابی عملکردهای مالی مربوط به هر روش نیز کاربرد دارد. استفاده از مهندسی ارزش در این روش سبب مشارکت کلیه ی ذی نفعان پروژه می گردد.

با گوشی اسکن کنید
"یک ستاره""دو ستاره""سه ستاره""چهار ستاره""پنج ستاره!"

اولین امتیاز را شما بدهید
Loading...

نویسندگان:
ترتیب پیشنهادی بهینگی برای :

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz