انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ - بهینگی

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

119
0
اشتراک گذاری :
انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

برنامه ریزی تسهیلات یکی از موضوعات مهم در مدیریت کارخانه است. برنامه ریزی تسهیلات به دو مساله اصلی معمولا تقسیم می شود : مساله چیدمان تسهیلات و مساله مکان یابی تسهیلات. مکان یابی تسهیلات را قبلا در مطلب  معرفی کردیم. اما در این مطلب به بررسی چیدمان تسهیل و بخصوص استقرار مکان ثابت می پردازیم.

برنامه ریزی تسهیلات

ابتدا بد نیست مجددا تسهیلات را تعریف کنیم. تسهیلات معادل کلمه لاتین Facilities می باشد که جمع Facility است. تعریف تسهیل کار سختی است. تسهیل یک مفهوم گسترده از دارایی ها محسوب می شود. به عنوان نمونه درکارخانه یا مراکز تولیدی، کل کارخانه، دپارتمان های تولیدی، ماشین آلات، سایر تجهیزات نوعی تسهیل هستند. به همین ترتیب، برنامه ریزی تسهیلات تعیین می کند که چگونه داراییهای مربوط به یک مجموعه از فعالیتها بهترین پشتیبانی را برای رسیدن به اهداف فراهم می کند.

در یک تعریف ساده چیدمان تسهیلات یعنی اینکه تسهیلات چگونه و به چه ترتیبی در کنار یکدیگر قرار گیرند. چیدمان تسهیلات را طرح استقرار یا جانمایی تسهیلات نیز می نامند. معادل انگلیسی آن Facility Layout است.

اهداف چیدمان تسهیلات

نحوه استقرار تسهیلات سنگ زیربنای جریان مواد در هر سازمانی است. هدف از مطالعه چیدمان تسهیلات عبارتست از :

  • حداقل کردن تاخیرها در جابجایی مواد
  • افزایش انعطاف پذیری در فرایندها
  • استفاده موثرتر از فضا
  • استفاده بیشتر از نیروی کار و افزایش روحیه نیروی کار

چه موقع مساله استقرار تسهیلات مطرح می شود؟

مطالعه جانمایی تسهیلات وقتی ضروری است که:

  1. یک تسهیلات جدید ساخته شود.
  2. یک تغییر کلی در حجم تولید رخ دهد.
  3. محصول جدیدی عرضه شود.
  4. تجهیزات و فرایندهای مختلفی پیاده سازی شوند.

مطالعات جانمایی تسهیلات در سازمانهای خدماتی نظیر کتابخانه ها، بیمارستانها، رستورانها و بانکها به منظور حداقل نمودن زمان انتظار مشتریان، حداقل کردن زمان حرکت مشتریان، حداکثر بهره وری کارکنان و نظایر آن نیز مفید است.

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع استقرار تسهیلات

به طور کلی در ادبیات برنامه ریزی تسهیلات، چند نوع استقرار پیشنهاد شده است. این استقرارها عمومی هستند و ممکن است در واقعیت ترکیبی از آنها در سازمانها مشاهده شود.

انواع استقرار تسهیلات عبارتند از :

استقرار محصولی (Product Layout) : قرار گیری تجهیزات بر مبنای توالی عملیات برای تولید محصول ( نمونه : اغلب خطوط مونتاژ، صنایع نوشابه سازی)

استقرار فرایندی (Process Layout) : قرار گیری تجهیزات برحسب گروههای مشابه کارکردی از ماشین آلات ( نمونه : کارگاه ها ماشین کاری، کارگاه تراشکاری، کارگاه سورخکاری و … )

استقرار گروهی (Group Layout) : نوعی استقرار ترکیبی است که به دنبال استفاده از مزایای استقرار محصولی و فرایندی است. در این نوع استقرار، قطعات و کارهای هم خانواده گروه بندی می شوند.

استقرار مکان ثابت (Fixed Position Layout) : برخلاف سه نوع استقرار فوق، در استقرار مکان ثابت محصول در مکان ثابت قرار گرفته و تجهیزات به محل محصول آورده می شوند ( مانند کشتی سازی)

هریک از انواع استقرار فوق و مزایا و معایب آنها را در مطالب جداگانه ای در بهینگی تشریح می کنیم. در این مطلب به استقرار مکان ثابت خواهیم پرداخت. و تصاویری از استقرار مکان ثابت در شرکت بوئینگ در اورت واشنگتن مشاهده می کنیم.

استقرار مکان ثابت

ساخت اقلام بزرگ نظیر ماشین ابزارهای سنگین، هواپیما، لوکوموتیو و نظایر آنها معمولا در یک محل ثابت انجام می شود. چرا که حمل و نقل محصولات بسیار بزرگ و حجیم دشوار بوده و هزینه بالایی دارد. معمولا این نوع استقرار در محصولاتی که پروژه ای تولید می شوند، کاربرد دارد.

به جای آنکه قطعات از یک مرکز کاری به مرکز کاری دیگر حرکت کنند، ابزارها و تجهیزات به محل قطعات آورده می شوند. ممکن است در این روش زیرمونتاژها در خط تولید و به یکی از دو روش محصولی یا فرآیندی ساخته شده و مونتاژ کلی توسط روش محل ثابت انجام می شود.

بیشتر بخوانید:  نقشه برداری جریان ارزش : نگاه جامع و کاربردی به اتلاف ها و ارزش ها

ویژگیهای استقرار مکان ثابت

استقرار مکان ثابت از نظر تجهیزات، نیروی انسانی و هزینه دارای ویژگیهای زیر می باشد:

  • از نظر تجهیزات  : میزان بهره برداری از تجهیزات کم است ممکن است تا چند روز تجهیزات مورد نیاز نباشد.
  • از نظر نیروی انسانی : نیاز به نیروی انسانی بسیار ماهر و حقوق نیروی انسانی نسبتا بالاست.
  • از نظر هزینه :  معمولا اکثر تجهیزات اجاره می باشند، و هزینه ثابت آن کم و هزینه متغیر بالاست.

مزایای استقرار مکان ثابت

در این روش باتوجه به ثابت بودن مکان قطعات و زیرمجموعه ها، حمل و نقل کاهش می یابد.

در استقرار مکان ثابت از آنجا که پرسنل ارتباط مستقیم با محصول داشته، احساس همبستگی بیشتری با آن دارند. ضمن اینکه نقش خود را در پیشبرد کار لمس می کنند، و انتظار می رود رضایت آنها بیشتر باشد.ضمن اینکه کارگر نیز ماهر بوده و قادر است بخشهای زیادی از کار را انجام دهد.

همچنین نوع عملیات و ترتیب عملیات انعطاف پذیر است و امکان تغییر در آن وجود دارد. حتی ممکن است تغییر در طرح محصول نیز بوجود آید.

وقتی دریافت مواد اولیه دچار مشکل شده یا نقصی در تجهیزات پیش بیاید، کل کار متوقف نمی شود. در استقرار محصولی، وقتی تجهیزی در خط تولید خراب می شود، ایستگاه های بعدی دچار وقفه می شوند.

معایب چیدمان مکان ثابت

در چیدمان مکان ثابت، امکان تولید انبوه ندارد و عموما در تولید پروژه ای استفاده می شود.

همچنین به این دلیل که تجهیزات جابجا می شوند، برای سهولت جابجایی از ماشین آلات بزرگ و سنگین استفاده نمی شود.

بازده و بهره وری از تجهیزات در استقرار مکان ثابت کمتر است.

ضمنا از آنجا که نیروی انسانی معمولا ماهر تر هستند، هزینه نیروی انسانی بالا است.

نمونه استقرار مکان ثابت

کارخانه ی بوئینگ اورت (Boeing’s Everett Site ) در اورت ایالت واشنگتن آمریکا قرار دارد و یکی از بزرگترین ساختمان های جهان است و با ۳۹۸ هزار متر مربع می تواند حجمی به اندازه ی ۱۳.۳ میلیون متر مکعب را پوشش دهد. کارخانه ی بوئینگ اورت آنقدر وسیع و بزرگ است که می تواند دیزنی لند را زیر سقف خود جای دهد و از لحاظ فضا بزرگترین ساختمان دنیا به حساب می آید.

این سایت تولیدی از سال ۱۹۶۷ برای تولید بویینگ ۷۴۷ تاسیس شد. هرساله افراد زیادی برای بازدید به این شرکت سر می زنند. افراد بسیار مهمی مانند روسای جمهور آمریکا، شخصیت های بین المللی، مدیران عامل و سایر چهره های مشهور نیز از بازدیدکنندگان این شرکت هستند.

این کارخانه محل مونتاژ بوئینگ  ۷۴۷، ۷۶۷، ۷۷۷ و ۷۸۷ می باشد. عمده  کارهایی که شرکت بوئینگ در اورت واشنگتن انجام می دهد مونتاژ است. هنگامی که قطعات به واشنگتن می رسند، آنها را به یکی از ایستگاه های گسترده مونتاژ در کارخانه می برند. هر نوع هواپیما دارای بخش متفاوت مونتاژ در کارخانه هستند و آنها حتی متفاوت ساخته میشوند.

در ادامه تصاویری از داخل کارخانه آن مشاهده خواهید کرد تا با مفهوم استقرار مکان ثابت کاملا آشنا شوید.

استقرار مکان ثابت در شرکت بوئینگ در اورت واشنگتن

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ  

انواع چیدمان تسهیلات : استقرار مکان ثابت + نمونه استقرار در شرکت بویینگ

با گوشی اسکن کنید
"یک ستاره""دو ستاره""سه ستاره""چهار ستاره""پنج ستاره!"

اولین امتیاز را شما بدهید
Loading...

نویسندگان:

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz