احیای تفکر اسلامی : خلاء موجود در تفکر اسلامی از دید استاد مطهری (معرفی کتاب) - بهینگی

احیای تفکر اسلامی : خلاء موجود در تفکر اسلامی از دید استاد مطهری (معرفی کتاب)

اشتراک گذاری :
احیای تفکر اسلامی : خلاء موجود در تفکر اسلامی از دید استاد مطهری (معرفی کتاب)

احیای تفکر اسلامی مشتمل بر پنج سخنرانی استاد شهید آیت الله مطهری تحت همین عنوان است که در سال ۱۳۴۹ هجری شمسی در حسینیه ارشاد ایراد شده است. سخنرانی اول در تاریخ ۷/۲/۱۳۴۹ به مناسبت یادبود مصلح اسلامی، اقبال لاهوری، درباره «اقبال و احیای فکر دینی» برگزار شده و سخنرانی های بعدی هر یک به فاصله یک هفته از سخنرانی قبلی انجام شده است.

احیای تفکر اسلامی : خلاء موجود در تفکر اسلامی از دید استاد مطهری (معرفی کتاب)این کتاب اولین بار همراه با بحث «نبرد حق و باطل» در سال ۱۳۶۰ منتشر شد و تاکنون هجده نوبت تجدید چاپ شده است. نظر به اینکه این موضوع با موضوع حق و باطل تناسب لازم را نداشت، از چاپ نوزدهم تصمیم بر این شد که به طور مستقل منتشر شود.

روشن است که موضوع «احیای تفکر اسلامی» چنانکه خود استاد شهید اشاره کرده اند دامنه وسیعی دارد و این پنج سخنرانی در واقع فتح بابی برای این موضوع است و البته در سایر آثار استاد نیز مباحثی در این موضوع وجود دارد، مانند آنچه در کتاب ده گفتار تحت عنوان «احیای فکر دینی» آمده است.

ریشه های آسیب دیدگی طرز تفکر اسلامی

استاد مطهری در بخشی از سخنرانی های خود در مورد تفکر اسلامی چنین بیان می کند: “طرز تفکر مسلمانان درباره اسلام آسیب دیده است. اینکه یک آیین و مکتب خودش در ذات خود زنده باشد و اینکه طرز تلقی مردمی که آنرا پذیرفته اند بصورت زنده ای باشد. ممکن است خود آیین، جوهر حیاتی داشته باشد ولی آن طرز تفکری که مردم درباره آن دارند طرز تفکر صحیحی نباشد.”

در همین راستا استاد مطهری ریشه های آسیب دیدگی طرز تفکر اسلامی را در تاریخ و گذشته اسلام می داند. یک نمونه از آسیب های قرون اولیه اسلام، خوار شمردن تاثیر عمل در سعادت انسان است. به عبارت دیگر رجوع از تفکر واقع بینانه به تفکر خیالبافانه. چه بسا اینکه اگر انسان به قرآن که سند و مرجع اول اوست، مراجعه کند کاملا به این اصل پی می برد که اسلام دین عمل است.

در واقع نقص کار در تفکر مسلمین است. یعنی فکر مسلمین، طرز تلقی مسلمین از اسلام بصورت زنده ای نیست، بصورت مرده است. مثل این است که شما بذر زنده ای را به شکلی برخلاف اصول کشاورزی زیر خاک کنید که این بذر در زیر خاک بماند ولی جوانه نزند، ریشه هایش در زیر زمین ندود و عصاره خاک را تغذیه نکند.احیای تفکر اسلامی : خلاء موجود در تفکر اسلامی از دید استاد مطهری (معرفی کتاب)

در رابطه با همین موضوع، تعبیر لطیفی از امام علی (ع) در مورد آینده اسلام و مسلمین ذکر شده که می فرماید: “مردم جامه اسلام را به تن می کنند ولی آنچنان که پوستین را وارونه به تن کنند.”

بیشتر بخوانید:  مهندسی تفکر : درباره چگونه فکر کردن (معرفی کتاب)

روح اسلامی در تفکر مسلمین ناپیداست

اسلام را مردم چنین خواهند کرد، هم دارند و هم ندارند. دارند ولی چون آن را وارونه کرده اند، آنچه باید رو باشد زیر است و آنچه باید در زیر قرار بگیرد در رو قرار گرفته است. نتیجه این است که اسلام هست اما اسلام بی خاصیت و بی اثر، اسلامی که دیگر نمی تواند نیرو بدهد، نمی تواند بصیرت بدهد، بلکه مثل یک درخت پژمرده آفت زده ای می شود که سرِپا هست اما پژمرده و افسرده، برگ هم اگر دارد برگهای پژمرده با حالت زار و نزار. این از کجاست؟ بستگی دارد به طرز تلقی مسلمین از اسلام که چه جور اسلام را می گیرند و چگونه تلقی می کنند.

امروزه غالبا می بینیم که معانی و مفاهیمی که ما از اسلام داریم خاصیت حیات بخشی و ایجاد زندگی ندارد، پس ناچار باید تجدید نظری در این معانی و مفاهیم بکنیم. شاید مفهوم و تصور ما درباره این معانی و مفاهیم اشتباه باشد. ما باید تصور خودمان را تصحیح کنیم و این است معنی احیای تفکر اسلامی؛ یعنی ما باید طرز تفکر و طرز بینش خودمان را درباره اسلام اصلاح کنیم. آن عینکی که ما به چشم زده ایم و با آن اسلام را می بینیم عینک نادرستی است، پس عینک و زاویه دید خودمان را اصلاح کنیم.

با گوشی اسکن کنید
"یک ستاره""دو ستاره""سه ستاره""چهار ستاره""پنج ستاره!"

اولین امتیاز را شما بدهید
Loading...

نویسندگان:

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz