آموزش مهارت حل مسئله به کودکان - بهینگی

آموزش مهارت حل مسئله به کودکان

اشتراک گذاری :
آموزش مهارت حل مسئله به کودکان

مهارت حل مسئله، بنیاد تمام زمینه های دانش مانند ریاضیات، علوم و هنر است. چه کودک خردسالی که می خواهد بیابد لکه خیس فرش از چی بوجود آمده و چه دانشمندی که می خواهد درمانی برای سرطان کشف کند، هر دو یک فرایند یکسان تفکر و حل مسئله را به کار می گیرند. با یادگرفتن روش حل مسئله است که کودکان مهارت های فکری شان را تقویت می کنند. همچنین آموزش مهارت حل مسئله به کودکان باعث افزایش توانمندیهای عاطفی، اجتماعی، جسمی، زیباشناسی و اخلاقی آنها می شود.

یادگیری مهارت حل مساله چه فایده ای برای کودک دارد؟

یادگیری مهارت حل مسئله به کودکان کمک می کند که :

  • خلاقیتشان افزایش یابد.
  •  توانمندی شان در ریاضیات بالا برود.
  • اعتماد به نفس شان در انجام کارهایی که تا کنون نکرده اند زیاد شود.
  • در رهبری توانمند شوند.

چگونه مهارت حل مسئله را به کودک آموزش دهیم؟

آموزش مهارت حل مسئله از طریق روش یادگیری مبتنی بر کشف باید صورت بگیرد؛ یعنی کودک بر اساس فرایند پرسشگری وجستجو یاد بگیرد. آموزش مهارت حل مسئله شامل کمک به کودک در این است که یاد بگیرد چگونه پاسخ معماها، پرسشها، و مساله هایی که در زندگی روزانه اش با آنها روبرو می شود را پیدا کند. این یادگیری هم در تمرین های فردی و هم در تمرین های گروهی، محقق می شود. پروژه های گروهی برای یادگیری انضباط و همکاری گروهی (کار تیمی) خیلی مهم است.

توضیح بیشتر در خصوص روش یادگیری مبتنی بر کشف

یادگیری مبتنی بر کشف یا یادگیری اکتشافی(Discovery Learning) یک تکنیک برای یادگیری بر مبنای پرس و جو (inquiry based learning) است. یادگیری اکتشافی یک از رویکردهای ساخت گرا ( constructivist based approach) در آموزش محسوب می شود. رویکردهای ساخت گرا در آموزش به این معناست که دانش آموزان خودشان باید مفهوم موردنظر را بسازند نه اینکه معلم مفاهیم را توضیح داده و دانش آموزان حفظ کنند. یادگیری مبتنی بر اکتشاف همچنین به عنوان یادگیری مبتنی بر مساله (problem-based learning) ، یادگیری تجربی (experiential learning) و همچنین یادگیری قرن ۲۱ نامیده می شود.

یادگیری اکتشافی در نظریات تئوریسن های آموزش و روانشناسانی مانند پیاژه، ژرومه برنر، و سیمور پاپت حمایت شده است. اگرچه این نوع یادگیری و آموزش از شهرت زیادی برخوردار است، اما هنوز برخی نقدها در تحقیقات نسبت به آن وجود دارد.

برای مطالعه بیشتر در خصوص یادگیری مبتنی بر کشف به این مطلب از ویکی پدیای انگلیسی مراجعه کنید.

آموزش مهارت حل مسئله به کودکان

۶ اقدام عملی برای آموزش مهارت حل مسئله به کودکان

کودکان باید در یک فرایند تکرار شونده و منظم، مهارت حل مسئله را یاد بگیرند. برای این منظور، لازم است که اقدام های زیر صورت گیرد:

۱- ایجاد شرایط حل مسئله

کودک باید بداند که اشکالی ندارد اگر اشتباه کرد. به این خاطر تنبیه نشود. کودک متوجه شود که قضاوت ها و راه حل هایش ارزشمند است؛ حال چه درست باشد چه غلط. به خاطر داشته باشید که شما می خواهید تفکر حل مسئله را تقویت کنید که نیازمند این است که تمامی گزینه های حل یک مسئله استخراج شود. اگر کودک جواب به ظاهر بی ارتباطی داد، هرگز او را مسخره نکنید و به او نخندید. کودک شما می خواهد که عقایدش شنیده شده و جدی گرفته شود. اگر شما به راه حل های کودکتان توجه کرده و او را تشویق کنید که راه حل های خلاقانه تر ارائه دهد، علاقه کودک به حل مسئله، افزایش می یابد.

۲- زمان دادن برای حل مسئله

فرایند یافتن راه حل برای مسئله و آزمون راه حل در عمل، نیاز به زمان دارد. سعی و خطا، یکی از بخش های حیاتی برای یادگیری مهارت حل مسئله است. زمانی را بر اساس یک دوره منظم، مانند بعد از ظهرهای آخر هفته، کنار بگذارید تا به همراه فرزندتان در یک فعالیت حل مسئله، مشغول شوید.

بیشتر بخوانید:  چگونگی افزایش خلاقیت کودکان از طریق بازی!

۳- فراهم کردن مکانی برای حل مسئله

آزمودن راه حل ها باید در محیطی ایمن انجام شود مانند چاله ماسه یا محوطه باغچه که بتوانید همراه با کودک بازی کنید. چاله ماسه، جای خوبی است برای ایجاد موقعیت هایی مانند حفر تونل و یا ساختن یک رمپ. اجازه دهید که کودکتان از وسایلی که در اطرافش هست استفاده کند. همچنین اگر بتوانید چند کودک هم سن و سالش را نیز وارد کنید، سودمند است زیرا باعث تقویت تعاملات اجتماعی می شود؛ از آنجائیکه کودکان سعی می کنند برای یافتن راه حل با یکدیگر به گفتگو بپردازند.

آموزش مهارت حل مسئله به کودکان

۴- تدارک وسایل لازم

برای انجام بازی حل مسئله، کودک شما به موقعیت هایی نیاز دارد تا روش های گوناگون را به کار گرفته و تنوعی از ابزار و مصالح را داشته باشد. انعطاف پذیری مصالحی همچون ماسه، آب، بلوک، و مواد هنری برای کشف روش های گوناگون، ایده آل هستند. کودکان می توانند به راحتی راه حل هایشان را تست کنند و به مصالح شکل های مختلفی بدهند.

۵-  آموزش فرایند حل مسئله

حل مسئله دارای یک فرایند منطقی است که باید آن را به کودک یاد داد:
۱- تشخیص مسئله
۲- یافتن گزینه های گوناگون (مثلا از طریق طوفان ذهنی)
۳- تست گزینه ها
۴ – ارزیابی آنچه که رخ می دهد

فهمیدن فرایند تفکر حل مسئله، باعث می شود که کودک مهارت حل مسئله شان را تقویت کنند. می توانید با توضیح این فرایند در زمانی که خودتان مشغول حل یک مسئله هستید، این استراتژی را برای کودک مدل کنید. برای اینکه به توجه کودکتان در فهم این فرایند جهت دهید، خوب است که پرسش هایی را از او بپرسید.

پرسشهایی برای آموزش فرایند حل مساله به کودک

مثال هایی از پرسش های باز عبارتند از:

  • برای اینکه این وسیله کار کنه، چطوری باید ساخته می شد؟
  • چه کار دیگه ای می شه کرد؟
  • اگر این کار را انجام دهیم، به نظرت چه اتفاقی می افته؟
  • اگر خودت امتحان کنی، چطور می شه؟
  • به نظرت آیا راه دیگری هم وجود داره؟

۶- انتخاب مسائل مناسب برای حل

از آنجایی که کودکان بنا به طبیعتشان بسیار مایل هستند که دنیای اطرافشان را بشناسند، یافتن مسئله مناسب، چندان سخت نیست. مسایلی که می توانید برای کودکان انتخاب کنید می تواند این باشد که دنیای فیزیکی، یا دنیای اجتماعی چگونه کار می کند. اینها جنبه هایی از زندگی است که کودکان در زندگی روزمره با آنها سروکار دارند.

نمونه سوالات برای یادگیری حل مساله در کودک

برخی از مسائل مربوط به دنیای فیزیکی عبارتند:

  • وقتی در یک کفه ترازو، بار می گذاریم چگونه تعادل آن را حفظ کنیم؟
  • وقتی که ته بطری سوراخ است، چگونه آن را پر از آب کنیم؟
  • چگونه بند کفش را ببندیم؟
  • چطوری به بالای کابینت برسیم؟
  •  چطوری زیر قصر ماسه ای تونل بزنیم، بدون اینکه خراب بشه؟

مثال هایی از مسائل مربوط به دنیای اجتماعی:

  • چطوری دوستمان را کمک کنیم تا گریه اش را متوقف کنه؟
  • چگونه با دوستی که زبان ما را بلد نیست، صحبت کنیم؟
  • برای مهمانی ات، چه کسانی را دعوت کنیم؟

 

 

با گوشی اسکن کنید
1 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 51 vote, average: 5٫00 out of 5

میانگین امتیاز 5٫00 از 5 با 1 رای
در حال ثبت...

نویسندگان:

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

به من اطلاع بده
avatar
wpDiscuz